Σχεδιασμός και Υλοποίηση εξειδικευμένου chatbot για διαδικτυακές πλατφόρμες
57
Πίνακας 8: Σύγκριση τεχνικών ανάκτησης πληροφορίας
Τεχνική
Αρχή λειτουργίας
Αναγνώριση
συνωνύμων
Δυνατά σημεία
Αδυναμίες
TF-IDF
Στάθμιση λέξεων με
βάση τη συχνότητά τους
Όχι
Απλή και ερμηνεύσιμη
Αποτυγχάνει όταν αλλάζει
η διατύπωση
BM25
Πιθανοτική στάθμιση
λέξεων
Όχι
Ισχυρό σημείο αναφοράς,
αξιόπιστη
Αποτυγχάνει όταν αλλάζει
η διατύπωση
Dense / DPR
Σύγκριση
διανυσματικών
ενσωματώσεων
Ναι
Σημασιολογική
αντιστοίχιση
Εξαρτάται από την
ποιότητα του μοντέλου
ενσωματώσεων
Υβριδική
Συνδυασμός λεξικής και
σημασιολογικής
ανάκτησης
Ναι
Συνδυάζει ακριβείς όρους
και νόημα
Πολυπλοκότητα
συγχώνευσης
αποτελεσμάτων
3.5 Μετρικές αυτόματης αξιολόγησης παραγωγής κειμένου
Η αξιολόγηση παραγόμενου κειμένου είναι ένα ερευνητικό πεδίο με ιστορία πάνω από
είκοσι χρόνια. Οι πρώτες μετρικές γεννήθηκαν στον χώρο της μηχανικής μετάφρασης και της
αυτόματης περίληψης, εφαρμόζονται όμως σήμερα σε όλο το φάσμα των εργασιών παραγωγής
κειμένου, συμπεριλαμβανομένων των συστημάτων RAG.
Η πιο παλιά και πιο γνωστή μετρική είναι το BLEU, που προτάθηκε αρχικά για την
αξιολόγηση της μηχανικής μετάφρασης [23]. Υπολογίζει πόσα n-γράμματα του παραγόμενου
κειμένου εμφανίζονται και σε ένα ή περισσότερα κείμενα αναφοράς, δίνοντας έτσι βάρος στην
ακρίβεια. Σχεδιάστηκε για να δουλεύει σε επίπεδο συλλογής κειμένων και όχι σε μεμονωμένες
προτάσεις, και συνδυάζει την ακρίβεια για n-γράμματα διαφορετικού μήκους, συνήθως από
ένα έως τέσσερα, παίρνοντας τον γεωμετρικό τους μέσο. Έτσι ελέγχει ταυτόχρονα αν
εμφανίζονται οι σωστές λέξεις και αν αυτές μπαίνουν σε σωστές μικρές ακολουθίες. Για να
μην το ξεγελούν πολύ σύντομες παραγωγές που επαναλαμβάνουν λίγες σίγουρες λέξεις,
εφαρμόζει δύο διορθώσεις: μετράει κάθε n-γράμμα το πολύ όσες φορές εμφανίζεται στο
κείμενο αναφοράς, και προσθέτει μια ποινή για κείμενα συντομότερα από το αναμενόμενο, τη
λεγόμενη ποινή συντομίας [23]. Χάρη στην ταχύτητα και στη σταθερότητά του σε μεγάλα
δείγματα, το BLEU έγινε το προεπιλεγμένο μέτρο στη μηχανική μετάφραση. Σε επίπεδο μίας